Senioren omarmen AI, maar worstelen met de vraag: wat is nog echt?

Steeds meer senioren gebruiken kunstmatige intelligentie (AI) zoals ChatGPT, Copilot en Gemini. Tegelijk vindt een groeiende groep het moeilijk om echt van nep te onderscheiden. Dat blijkt uit recent onderzoek van SeniorWeb. Voor KVEO-leden is dat herkenbaar: in onze serie De Digitale Adjudant staan precies deze vragen centraal.

Wat het onderzoek laat zien

SeniorWeb ondervroeg in 2026 in twee rondes een groep eigen leden, voornamelijk 65-plussers. De belangrijkste uitkomsten:

• 48% van de deelnemers gebruikt AI-tools zoals ChatGPT, Copilot of Gemini.
• 67% is nieuwsgierig naar wat AI gaat brengen; 30% verwacht dat het dagelijks leven er makkelijker door wordt.
• 62% maakt zich zorgen over de ontwikkelingen rond AI; 55% verwacht dat we daardoor minder contact met elkaar krijgen.
• 80% vindt het lastig om AI-gegenereerde content te herkennen (in 2024 was dat nog 75%).
• 64% weet niet goed hoe je veilig met AI omgaat.
• Bij persoonlijke, medische en privacyvragen wil een zeer grote meerderheid liever een mens spreken dan een chatbot.

“AI-assistenten worden steeds slimmer. En ook criminelen gebruiken ze. Daarom worden nepmails en andere manieren van oplichting steeds realistischer.”

— René Kuster, directeur-bestuurder SeniorWeb

Kanttekening: de deelnemers zijn leden van SeniorWeb die online meededen, dus een digitaal actieve groep. De cijfers tonen trends, maar zijn niet representatief voor alle senioren in Nederland.

Wat betekent dit voor u?

De uitkomsten raken aan drie principes die u uit uw diensttijd kent:

1. Verificatie gaat vóór actie. Nepmails, nagebootste stemmen en gemanipuleerde beelden zijn nauwelijks nog van echt te onderscheiden. Uw beste verdediging is wat u al kent: eerst positief identificeren, dan handelen. Bel bij twijfel zelf terug via een nummer dat u zelf hebt opgezocht.
2. De mens houdt het commando. AI is een stafmedewerker, geen commandant. Een antwoord van een chatbot is een eerste melding, geen geverifieerde inlichting. Controleer belangrijke informatie altijd bij een tweede, betrouwbare bron.
3. Bij gevoelige zaken kiest u voor een mens. Voor medische, financiële en privacygevoelige vragen kan AI u helpen voorbereiden, maar het besluit neemt u samen met een mens: huisarts, adviseur of instantie.

Verder lezen: de serie De Digitale Adjudant

Op deze website verscheen eerder een serie van negen artikelen over het veilig en slim inzetten van AI. Ze sluiten direct aan op de zorgen uit het onderzoek:

• Echt of nep? Lees 9: Waarheid en Waan – Ethiek, Creativiteit en Deepfakes en 2: OPSEC in het Digitale Domein – Uw Veiligheid Eerst, over phishing en nagebootste stemmen.
• Hoe gebruik ik AI veilig en goed? Begin bij 1: De Digitale Adjudant Rapporteert en lees daarna 3: De Bevelsuitgifte – Uw Wil Opleggen aan de AI: zo geeft u AI heldere opdrachten en beoordeelt u de antwoorden kritisch.
• AI en gezondheid: 6: De Geneeskundige Dienst, over AI als hulp bij voorbereiding, nooit als vervanging van de arts.
• Praktische toepassingen: artikel 4 (familiegeschiedenis), 5 (welzijn, hobby en reizen), 7 (administratie) en 8 (uw huis als digitale vesting).

» Bekijk de complete serie De Digitale Adjudant

Zie ook: Phishing: wat je moet weten in 2026 en Is dit echt van de KVEO?

Meer hulp nodig?

SeniorWeb biedt uitleg, video’s en tips op seniorweb.nl/ai. Vrijwilligers van SeniorWeb beantwoorden daarnaast dagelijks vragen over digitale onderwerpen.

Bron: SeniorWeb, persbericht 13 oktober 2026.

In deze rubriek 'Getipt' deelt de KVEO berichten van derden die zijn aangedragen en die voor leden van belang kunnen zijn. De KVEO kiest wat hier wordt geplaatst op grond van relevantie voor de doelgroep. De KVEO is niet de bron van deze berichten, toetst de inhoud niet en staat niet in voor juistheid of volledigheid. Bij elk bericht staat de oorspronkelijke bron vermeld. Voor uw persoonlijke situatie geldt altijd de informatie van de bevoegde instantie.